Therapietrouw is laag bij mensen met COPD die langwerkende bronchusverwijders gebruiken

Het is alweer een tijd geleden dat ik nieuws had voor deze blog. Vandaag kwam ik bij het opschonen van mijn read-it-later-lijstje (www.readitlaterlist.com) echter een interessante publicatie tegen die ik de lezers van mijn blog niet wil onthouden. Ik las een onderzoek van Nederlandse bodem naar therapietrouw van langwerkende bronchusverwijders bij mensen met (waarschijnlijk) COPD. (http://dx.doi.org/10.1016/j.rmed.2010.07.007) De belangrijkste informatiebron in deze studie was de PHARMO database. (www.pharmo.nl). Van ruim 7500 mensen is over de periode 2001-2006 een analyse gemaakt van de voorgeschreven longmedicatie. De onderzoekers keken naar langwerkende bronchusverwijders en de combinatie met inhalatiesteroïden. De huisarts schreef in71-80% van de gevallen het eerste recept voor. In de meeste andere gevallen was dit de longarts. Op verschillende manieren keken de onderzoekers vervolgens hoeveel mensen na een eerste recept daadwerkelijk doorgingen met hun medicatie. De definitie van continuïteit was dat er iedere 60 dagen een nieuw recept werd uitgeschreven. Een onderbreking van maximaal 60 dagen is daarbij als marge toegestaan. In de meest ruime definitie mochten mensen daarbij tussentijds ook van type medicatie wisselen. Uitgaande van de meest ruime definitie gaan na 1, 2 en 3 jaar respectievelijk 36%, 23% en 17% van de mensen door met hun langwerkende bronchusverwijder. Deze cijfers zijn nagenoeg gelijk voor de verschillende typen langwerkende bronchusverwijder en ook voor de combinatie met inhalatiesteroiden. Dat is in onderstaande figuur uit dit artikel mooi te zien:

(http://dx.doi.org/10.1016/j.rmed.2010.07.007)

In deze studie is niet onderzocht wat de redenen zijn dat mensen hun behandeling met deze medicatie onderbreken. De onderzoekers stellen vast dat de therapietrouw bij een van de hoekstenen van de COPD behandeling te wensen over laat. Dat zou ten koste kunnen gaan van het behalen van de behandeldoelen.

Ik vind de bevindingen van dit onderzoek bijzonder. Langwerkende bronchusverwijding is de belangrijkste pijler van de medicamenteuze behandeling. Dat een deel van de mensen in het eerste jaar na de start van de behandeling daarmee ophoudt kan ik nog wel begrijpen. Maar dat na een jaar nog maar 1 op de 3 herhaalrecepten krijgt en na 3 jaar zelfs nog maar 1 op de 6 vind ik erg weinig. Zeker als je bedenkt dat dit onderzoek gedaan is op basis van medicatievoorschrift en uitgifte. Dat zegt feitelijk nog niets over de manier waarop mensen uiteindelijk deze medicatie gebruiken. De cijfers zouden dus mogelijk nog slechter kunnen zijn. Als huisarts schrijven we in 80% van de gevallen deze medicatie als eerste voor. Voor mij is de belangrijkste les uit dit onderzoek dat we inderdaad aandacht moeten blijven houden voor therapietrouw. Wellicht hebben alle mensen die deze medicatie niet blijven gebruiken daar hele goede redenen voor. Ik ben daar wel nieuwsgierig naar. Wat zijn bij uw patiënten de redenen dat ze niet doorgaan met deze medicatie? Laat het weten in uw reactie op dit blogbericht.

3 Responses to Therapietrouw is laag bij mensen met COPD die langwerkende bronchusverwijders gebruiken

  1. Norbert IJkelenstam says:

    Beste Bart,

    Inderdaad opvallend dat de therapietrouw zo slecht is. MIsschien vanwege bijwerkingen, maar meer waarschijnlijk wordt door de initiële voorschrijver niet genoeg benadrukt dat het om chronische medicatie gaat en dus niet om een éénmalig voorschrift. Ook wordt de patiënt niet voldoende terugbesteld, zoals de NHG standaard voorschrijft. Het recept wordt vaak voorgeschreven aan het einde van een consult, en voor de uitleg hoe, wanneer en hoe vaak en hoe lang te gebruiken, daarvoor is dan meestal geen tijd meer…..
    Bij osteoporose behandeling zien we in de praktijk vaak hetzelfde gebeuren. De apotheken hebben daar een taak in gezien en zij wijzen de patiënten daar nu veel beter op dat het om een chronische behandeling gedurende 5 jaar gaat. Misschien moeten de apotheken dit ook meer bij COPD als hun taak gaan zien, om patiënten op het belang ervan te wijzen, naast onze taak daarin (POH en huisarts).
    Onverlet blijft natuurlijk staan dat een chronische behandeling bij COPD met kortwerkende SABA’s en anticholinergica de behandeling van eerste keuze is (naast SMR).

    Norbert IJkelenstam

    Like

  2. jan rauws says:

    Beste Bart,
    Mijn 1e reactie was ook geschrokken te zijn van de lage therapietrouw bij copd.
    Paar kantekeningen:
    -Studie 2001-7 werd gedaan toen er nog maar spaarzaam mensen d.m.v. poh/LV gecontroleerd werden,dus wie weet is het nu beter?
    -copd met langw en ICS zijn in theorie de slechtste copd,met meerdere exacerbaties/jaar.Maar in de praktijk blijkt dat er (ook) vaak astma onderzit,Hoe erg is het dan ” dat niet gebruiken”?
    -worden deze middelen niet gebruikt obv slechte therapie-trouw of o.b.v. geen effect bij deze patiënt,?

    Nu we met de nieuwe zorgstandaard in de hand allemaal streefdoelen gaan bepalen,mogen de pt zeggen waar ze de voorkeur aan geven,en kan de therapie beter aansluiten om hun wensen.
    Waarschijnlijk zal de therapietrouw dan stijgen.
    Als dan blijkt dat een langwerkende luchtwegverwijder niets doet,zal deze eerder gestaakt worden,i.p.v. niet opgehaald.

    gr jan rauws

    Like

  3. Jan-Willem van den Bos says:

    Beste Bart,

    Het blijft bijzonder dat langwerkende luchtwegmedicatie langdurig niet gebruikt wordt door patienten met COPD. Is het de patient die eea niet goed oppakt, of zijn wij mede oorzaak van de lage therapietrouw? Wij hebben hier vaker over gesproken en een van de oorzaken zou mi liggen in de communicatie over de werking van de voorgeschreven luchtwegverwijder. Bij astma is de boodschap dat na gebruik de benauwdheid kan worden opgeheven, maar bij COPD zou mi verteld moeten worden dat men na verloop van tijd meer zou kunnen inspannen. Het is niet de acute obstructie welke moet worden opgeheven, maar de hyperinflatie in rust of optredend tijdens inspanning. Ben jij bekend met onderzoek waar gekeken is of de communicatie tav de werking invloed heeft op de therapietrouw?
    Beste gr, Jan-Willem van den Bos

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

<span>%d</span> bloggers liken dit: